Zadośćuczynienie

Zadośćuczynienie jest świadczeniem jednorazowym i pieniężnym, mającym złagodzić cierpienia fizyczne i psychiczne poszkodowanego.Roszczenie tego typu znajduje szerokie uzasadnienie w przepisie art. 445 §1 K.c. w związku z art. 444 K.c. odszkodowanie w formie zadośćuczynienia realizowane jest przez wypłatę kwoty pieniężnej. Przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia pieniężnego w każdym indywidualnym przypadku powinny być uwzględnione wszelkie zachodzące okoliczności, mające wpływ na rozmiar doznanej szkody niemajątkowej a zwłaszcza stopień i czas trwania cierpień fizycznych i psychicznych (pobyty w szpitalach, bolesność zabiegów, dokonywane operacje, leczenie sanatoryjne itp.), trwałość skutków wypadku (kalectwo, oszpecenie, bezradność życiowa, poczucie nieprzydatności), prognozy na przyszłość (polepszenie lub pogorszenie się stanu zdrowia), wiek poszkodowanego (zwykle kalectwo dla dziecka jest większą krzywdą), niemożność prowadzenia normalnego życia, w tym zawodowego, uprawiania np. sportów, zawarcia związku małżeńskiego, posiadania dzieci, utratę kontaktów towarzyskich itp.

Czego możemy dochodzić:
- zaliczka na poczet kosztów leczenia;
- zwrot udokumentowanych kosztów leczenia, dojazdów, przejazdów na wizyty kontrolne, zabiegi rehabilitacyjne, dojazdy najbliższej rodziny celem odwiedzin, koszty specjalnych diet, odżywek leczniczych, koszty zakupu środków opatrunkowych, ortopedycznych, sprzętu ortopedycznego, odpłatne wizyty lekarskie, koszty pobytu w sanatorium, - - koszty opieki drugiej osoby - jeśli ta była konieczna;
- koszty koniecznej zmiany kwalifikacji zawodowych;
- zwrot utraconych korzyści w związku z przebywaniem w szpitalu, na zwolnieniu lekarskim poszkodowanego lub osób nim się opiekujących;
- zwrot zniszczonej odzieży w wypadku i innych przedmiotów - rachunki, zniszczone przedmioty, odzież, oświadczenia.

Na mocy obecnie obowiązującego prawa, osoba bliska zmarłego może domagać się:
- zwrotu kosztów leczenia i pogrzebu,
- renty alimentacyjnej,
- odszkodowania w postaci jednorazowej wypłaty przy znaczącym pogorszeniu sytuacji życiowej,
- zadośćuczynienia w postaci jednorazowej wypłaty w przypadku śmierci osoby bliskiej

Zgodnie z art. 446 § 3 kodeksu cywilnego sąd może przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego stosowne odszkodowanie, jeżeli wskutek jego śmierci nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowej.Przez sytuację życiową należy rozumieć ogół czynników składających się na położenie życiowe jednostki, także trudno mówić o wymierzalnej wartości ekonomicznej (wyrok SN z 28.07.1976 r., IV CR 271/76). Dlatego też, jak podkreśla się w doktrynie, pogorszenie sytuacji życiowej polega nie tylko na pogorszeniu obecnej sytuacji materialnej, lecz także na utracie realnej możliwości samej stabilizacji warunków życiowych lub ich realnego polepszenia. Takie pogorszenie następuje np. w przypadku utraty małżonka, bądź ojca przez małoletnie dzieci. Nie podlegają natomiast wynagrodzeniu pieniężnemu same cierpienia moralne będące następstwem śmierci poszkodowanego (uchwała SN z 26.10.1970 r., III PZP 22/70).

Powyższy przepis posługuje się pojęciem najbliższych członków rodziny zmarłego, do których zalicza się rodziców i dzieci zmarłego, a także inne osoby pozostające w stosunkach rodzinnych (a więc dalszych zstępnych i wstępnych, macochę lub ojczyma, jak również dziecko pozostające pod pieczą rodziny zastępczej).Podstawą natomiast do zasądzenia zadośćuczynienia za śmierć najbliższego członka rodziny jest art. 446 § 4  k.c. który wszedł w życie  dnia 3 sierpnia 2008 roku .

Wynika z niego, że jeżeli wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła śmierć poszkodowanego, sąd może przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego także odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Przepis ten jest reakcją ustawodawcy na wystąpienie rzecznika praw obywatelskich, który postulował, by "w celu zwiększenia ochrony ofiar wypadków komunikacyjnych w kodeksie cywilnym zamieszczony został przepis o zadośćuczynieniu pieniężnym za krzywdę z powodu śmierci osoby najbliższej".

Renta

Poszkodowanemu w wypadku przysługuję renta w razie:

1. Całkowitej lub częściowej utraty przez niego zdolności do pracy zarobkowej
- Renta z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy zarobkowej, aby roszczenie o rentę było zasadne muszą zostać spełnione dwie przesłanki.
Po pierwsze musi zostać stwierdzone, ze poszkodowany całkowicie lub częściowo utrącił zdolność do pracy zarobkowej. Po drugie utrata musi generować po jego stronie zmniejszenie dochodów. Renta przysługuje  tylko do tej części utraconego dochodu, jaka pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem ( jest następstwem  uszkodzenia ciała obrażeń powypadkowych).

2. Zmniejszenia się jego widoków powodzenia na przyszłość
- Renta z tytułu zmniejszenia się widoków powodzenia na przyszłość

3. Zwiększenia się jego potrzeb
- Renta z tytułu zwiększonych potrzeb
Po wypadku zwiększają sie potrzeby, najczęściej są one związane z opieką  nad poszkodowanym czy wydatkami na leczenie. Do pokrycia wszelkich tego typu kosztów jest zobowiązany sprawca szkody, a dokładnie zakład ubezpieczeń, w którym sprawca posiada polisę OC

Podstawa prawna : art. 444 §2 Następstwa wypadku będące podstawą renty powinny mieć charakter trwały.W orzecznictwie podkreśla się iż uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia powinny mieć charakter trwały  - dopiero wówczas powstanie prawo do renty.  Renta może być ograniczona czasowo jeżeli można ustalić, w miarę dokładnie kiedy  ustaną podstawy jej przyznania.

Czym jest kapitalizacja renty ? Jednorazowe odszkodowanie - kapitalizacja renty art. 447 k.c.
Poszkodowany ma prawo zażądać od sądu przyznania mu zamiast renty jednorazowego odszkodowanie. Jest ono najczęściej stosowane w przypadku gdy poszkodowany stał się inwalidą, a jednorazowe odszkodowanie ułatwi mu wykonywanie nowego zawodu.

W przypadku śmierci poszkodowanego istnieje możliwość przyznania renty alimentacyjnej. Renta ta płatna jest w następstwie śmierci  bezpośrednio  poszkodowanego. W momencie śmierci poszkodowanego o tego typu rentę mogą zwrócić sie do ubezpieczyciela sprawcy osoby, którym zmarły dostarczał środków do życia. Należą do nich przede wszystkim dzieci, wychowankowie zmarłego, oraz w niektórych wypadkach jego małżonek czy konkubent, a także inne bliskie osoby utrzymywane przez poszkodowanego.